خانه / Literature / سروده ای از پروین اعتصامی : بسوز اندرین تیه، ای دل نهانی‬ ‫

سروده ای از پروین اعتصامی : بسوز اندرین تیه، ای دل نهانی‬ ‫

پروین اعتصامی 2

 

‫بسوز اندرین تیه، ای دل نهانی‬ ‫

مخواه از درخت جهان سایبانی‬

‫سبکدانه در مزرع خود بیفشان‬ ‫

گر این برزگر میکند سرگرانی‬

‫چو کار آگهان کار بایست کردن‬ ‫

چه رسم و رهی بهتر از کاردانی‬

‫زمانه به گنج تو تا چشم دارد‬

‫نیاموزدت شیوه ی پاسبانی‬

‫سیاه و سفیدند اوراق هستی‬ ‫

یکی انده و آن یکی شادمانی‬

‫همه صید صیاد چرخیم روزی‬ ‫

برای که این دام میگسترانی‬

‫ندوزد قبای تو این سفله درزی‬

‫بگرداندت سر به چیره زبانی‬

‫چو شاگردی مکتب دیو کردی‬ ‫

ببایست لوح و کتابش بخوانی‬

‫همه دیدنیها و دانستنیها‬ ‫

ببین و بدان تا که روزی بدانی‬

‫چرا توبه ی گرگ را میپذیری‬ ‫

چرا تحفه ی دیو را میستانی‬

‫چو نیروی بازوت هست، ای توانا‬

‫بدرماندگان رحم کن تا توانی‬

‫درین نیلگون نامه، ثبت است با هم‬ ‫

حساب توانائی و ناتوانی‬

‫جوانا، بروز جوانی ز پیری‬

‫بیندیش، کز پیر ناید جوانی‬

‫روانی که ایزد ترا رایگان داد‬ ‫

بگیرد یکی روز هم رایگانی‬

‫چو کار تو ز امروز ماند بفردا‬ ‫

چه کاری کنی چون بفردا نمانی‬

‫غرض کشتن ماست، ورنه شب و روز‬ ‫

بخیره نکردند با هم تبانی‬

‫بدزدد ز تو باز دهر این کبوتر‬ ‫

گرش پر ببندی و گر برپرانی‬

‫بود خوابهای تو بیگاه و سنگین‬ ‫

بود حمله های قضا ناگهانی‬

‫زیان را تو برداشتی، سود را چرخ‬

‫شگفتی است این گونه بازارگانی‬

‫تو خود میروی از پی نفس گمراه‬ ‫

بدین ورطه خود را تو خود میکشانی‬

‫ندارد ز کس رهزن آز پروا‬

‫ز بام افتد، گرش از در برانی‬

‫چه میدزدی از فرصت کار و کوشش‬ ‫

تو خود نیز کالای دزد جهانی‬

‫ترازوی کار تو شد چرخ اخضر‬

‫ز کردارها گه سبک، گه گرانی‬

‫بتدبیر، مار هوی را فسونی‬ ‫

به تمییز، تیغ خرد را فسانی‬

‫بسی عیبهای تو پوشیده ماند‬

‫اگر پرده ی جهل را بردرانی‬

‫ز گرداب نفس ارتوانی رهیدن‬

‫ز گردابها خویش را وارهانی‬

‫همی گرگ ایام بر تو بخندد‬ ‫

که چون بره، این گرگ میپرورانی‬

‫میان تو و نیستی جز دمی نیست‬

‫بسیجی کن اکنون که خود در میانی‬

‫ز روز نخستین همین بود گیتی‬

‫تو نیز از نخست آنچه بودی همانی‬

‫به سرچشمه ی جان، شکسته سبوئی‬ ‫

به میخانه ی تن، ز دردی کشانی‬

‫بدوک وجود آنچنان کار میکن‬ ‫

که سر رشته ی عقل را نگسلانی‬

‫دفینه است عقل و تو گنجور عاقل‬ ‫

سفینه است عمر و تواش بادبانی‬

‫بصد چشم می بیندت چرخ گردان‬ ‫

مپندار کاز چشم گیتی نهانی‬

‫درین دائره هر چه هستی پدیدی‬ ‫

درین آینه هر که هستی عیانی‬

‫تو چون ذره این باد را در کمندی‬

‫تو چو صعوه این مار را در دهانی‬

‫شنیدی چو اندرز من، از تو خواهم‬ ‫

که بشنیده ی خویش را بشنوانی‬

‫ترا سفره آماده و دیو ناهار‬ ‫

بر این سفره بنگر کرا مینشانی‬

‫از آن روز برنان گرمی رسیدی‬ ‫

که گر ناشتائیست نانش رسانی‬

‫زمانه بسی بیشتر از تو داند‬

‫چه خوش میکنی دل که بسیار دانی‬

‫کشد کام و ناکام، چرخت بمیدان‬ ‫

کشد گر جبانی و گر پهلوانی‬

‫کمان سپهرت بیندازد آخر‬

‫تو مانند تیری که اندر کمانی‬

‫مه و سال چون کاروانیست خامش‬ ‫

تو یکچند همراه این کاروانی‬

‫حکایت کند رشته ی کارگاهت‬

‫اگر دیبه، گر بوریا، گر کتانی‬

‫هنرها گهرهای پاک وجودند‬ ‫

تو یکروز بحری و یکروز کانی‬

‫نکو خانه ای ساختی ای کبوتر‬ ‫

ندیدی که با باز هم آشیانی‬

‫بما جهل زان کرد دستان که هرگز‬ ‫

نکردیم با عقل همداستانی‬

‫برآنست دیو هوی تا بسوزی‬

‫تو نیز از سیه روزگاری برآنی‬

‫در این باغ دلکش که گیتیش نامست‬

‫قضا و قدر میکند باغبانی‬

‫بگلزار، گل یک نفس بود مهمان‬ ‫

فلک زود رنجید از میزبانی‬

‫بیا تا خرامیم سوی گلستان‬

‫بنظاره ی دولت بوستانی‬

‫سحر ابر آذاری آمد ز دریا‬ ‫

بطرف چمن کرد گوهر فشانی‬

‫زمین از صفای ریاحین الوان‬

‫زند طعنه بر نقش ارژنگ مانی‬

‫نهاده بسر نرگس از زر کلاهی‬

‫ببر کرده پیراهن پرنیانی‬

‫ازین کوچکه کوچ بایست کردن‬ ‫

که کردست بر روی پل زندگانی‬

‫قفس بشکن ای روح، پرواز میکن‬ ‫

چرا پایبند اندرین خاکدانی‬

‫همائی تو و سدره ات آشیانست‬ ‫

مکن خیره بر کرکسان میهمانی‬

‫دلیران گرفتند اقطار عالم‬ ‫

بشمشیر هندی و تیغ یمانی‬

‫از آن نامداران و گردنفرازان‬ ‫

نشانی نماندست جز بی نشانی‬

‫ببین تا چه کردست گردون گردان‬

‫به جمشید و طهمورث باستانی‬

‫گشوده دهان طاق کسری و گوید‬ ‫

چه شد تاج و تخت انوشیروانی‬

‫چنین است رسم و ره دهر، پروین‬ ‫

بدینگونه شد گردش آسمانی‬

پروین اعتصامی

پروین اعتصامی

Telegram Channel

درباره ی Mohammad Daeizadeh

Avatar
  • تمامی فایل ها قبل از قرار گیری در سایت تست شده اند.لطفا در صورت بروز هرگونه مشکل از طریق نظرات مارا مطلع سازید.
  • پسورد تمامی فایل های موجود در سایت www.parsseh.com می باشد.(تمامی حروف را می بایست کوچک وارد کنید)
  • Password = www.parsseh.com
  • لطفا نظرات خود را به صورت فارسی بنویسید در صورت تایپ بصورت فینگلیش نظر شما پاک خواهد شد

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.